Solfej nedir?

Bir müzik parçasını nota adlarını söyleyerek seslendirmedir. Musikiye yeni başlayanlar için solfejin önemi büyüktür.

Müzik eğitiminin başlıca derslerinden biridir. Bu anlamıyla solfej, bir müzik parçasının notalarını okumak ya da çalmak ile özdeştir. Müzik öğretiminde bu amaçla yapılan çalışma ve alıştırmalara da solfej denir. Bu çalışma a, o, u gibi ünlülerle yapılırsa buna vokaliz adı verilir.

Solfej çalışmasında öğrenciler anahtarları, ses aralıklarını, ritimleri, tonalite ve değiştirme işaretlerini, özetle müzik yazımının bütün öğelerini tanımayı ve bunları gerçek seslere dönüştürmeyi öğrenirler. Bu bakımdan solfej müzik öğreniminde önemli bir yer tutar. Yalnızca şan öğrencileri değil, çalgı öğrencileri de solfej öğrenimi görürler. Solmizasyon ise, bir ses dizisindeki notaları hecelerle adlandırma yöntemine verilen addır.

Eski Yunan, Hint ve Çin müziklerinde de solmizasyon yöntemleri vardır. Avrupa müziğinde en çok kullanılan ve günümüzde de yaygın olan solmizasyon yöntemini ortaçağda İtalyan öğretmen ve müzik bilgini Arezzolu Guido (990-1050) bulmuştur. Altı notalı ses dizisini (heksakord) temel dizi olarak alan Guido, her notaya bir hecenin adını verdi. Bu heceleri, dizeleri bu notalarla başlayan çok tanınmış Latince bir ilahiden aldı. Yöntemin adı sol ve mi hecelerinden gelir.

Temel iki solmizasyon yöntemi vardır. Değişmeyen do adı verilen yöntemde her hece belli bir notanın adıdır ve başka bir nota için kullanılmaz. Do her tonalitede do, sol her tonalitede sol notasının adıdır. Değişken do adı verilen öbür sistemde ise, bütün tonalitelerde do birinci, re ikinci,mi üçüncü notanın adını gösterir. Dolayısıyla do, do majör ya da do minör tonunda do'yu, buna karşılık sol majör ya da sol minör tonunda sofu, la bemol majör ya da la bemol minör tonunda la bemolü gösterir.

İngiltere'de 19. yüzyılda şan eğitiminde yaygın olarak kullanılan tonik sol-fa sistemi de bir solmizasyon türüdür. Bu yöntem de değişken do yöntemine dayanır. Sarah Ann Glover adlı bir İngiliz öğretmenin bulduğu bu yöntem, normal majör dizinin yedi notasını temel olarak alır. Tonik sol-fa sisteminde doh, ray (re), me (mi),fah (fa), soh (so), lah (la) ve te (ti) heceleri kullanılır. Yazılı biçiminde bu heceler d, r, m, f, s, ive t harfleriyle kısaltılır. Diyezli notalarda bu hecelerde e (i) ünlüsü, bemollü notalarda ise a (e) ünlüsü kullanılır. Bugün eskisi kadar yaygın olarak kullanılmayan tonik sol-fa sistemi Galler'de ve İngiltere'nin kuzey kesimlerinde kullanılmaktadır.

Solmizasyon ise, bir ses dizisindeki notaları hecelerle adlandırma metoduna verilen isimdir. Daha önceki Yunan, Hint ve Çin müziklerinde de solmizasyon metotları vardır. Avrupa müziğinde en çok kullanılan ve son zamanlarda de yaygın olan solmizasyon metodunu ortaçağda İtalyan öğretmen ve müzik bilgini Arezzolu Guido (990-1050) bulmuştur. Altı notalı ses dizisini (heksakord) temel dizi olarak alan Guido, her notaya bir hecenin ismini verdi. Bu heceleri, dizeleri bu notalarla başlayan çok bilinen Latince bir ilahiden aldı.

Metodun isimi sol ve mi hecelerinden gelir. Temel iki solmizasyon metodu vardır. Değişmeyen do isimi verilen metotta her hece belli bir notanın isimidir ve başka bir nota için kullanılmaz. Do her tonalitede do, sol her tonalitede sol notasının isimidir. Değişken do isimi verilen öbür sistemde ise, bütün tonalitelerde do birinci, re ikinci, mi üçüncü notanın ismini gösterir. Dolayısıyla do, do büyük veyahut do minör tonunda do’yu, buna karşılık sol büyük veyahut sol minör tonunda sofu, la bemol büyük veyahut la bemol minör tonunda la bemolü gösterir.

İngiltere’de 19. asırda şan eğitiminde yaygın olarak kullanılan tonik sol-fa sistemi de bir solmizasyon türüdür. Bu metot de değişken do metoduna dayanır. Sarah Ann Glover isimli bir İngiliz öğretmenin bulduğu bu metot, normal büyük dizinin yedi notasını temel olarak alır. Tonik sol-fa sisteminde doh (okunuşu do), ray (re), me (mi), fah (fa), soh (so), lah (la) ve te (ti) heceleri kullanılır. Yazılı biçiminde bu heceler d, r, m, f, s, ive t harfleriyle kısaltılır. Diyezli notalarda bu hecelerde e (i) tanınmış kişisi, bemollü notalarda ise a (e) tanınmış kişisi kullanılır. Bugün eskisi kadar yaygın olarak kullanılmayan tonik sol-fa sistemi Galler’de ve İngiltere’nin kuzey kesimlerinde kullanılmaktadır.

Sözlükte "solfej" ne demek?

1. Müzik ezgilerinin uygulanışı.
2. Notaları değerlerine göre seslendirmeyi amaçlayan müzik çalışması.

Solfej kelimesinin ingilizcesi

n. solmization
Köken: Fransızca

Son eklenenler

Yorumlar

Bu sayfa ait yorum bulunamadı. İlk yorum yapan siz olun.

Yorum ekle

Vazgeç